In de voorbereiding op de herindeling zijn de raden van de voormalige gemeenten middels een inspiratiesessie reeds geïnformeerd over de mogelijkheid van een raadsprogramma. In het duidingsdebat werd duidelijk dat de nieuwe gemeenteraad van de gemeente Land van Cuijk overwegend positief reageerde op de uitnodiging om de mogelijkheden voor het opstellen van een raadsprogramma te verkennen. De coalitie heeft daarnaast de voorwaarden gecreëerd om het opstellen van een raadsprogramma mogelijk te maken: een coalitieverklaring op hoofdlijnen, een open uitnodiging voor een raadsprogramma, een duidingsdebat en een open houding naar alle partijen. Het raadsprogramma biedt, zeker in een gemeente na herindeling, kansen voor democratische vernieuwing, aandacht voor de verhouding tot de kernen en een versteviging van de positie van de raad als bestuursorgaan.
Het proces om te komen tot een raadsprogramma is bij de start gemeente direct besproken met het presidium. Al snel werd duidelijk dat er veel verschillende beelden en verwachtingen waren bij zowel proces als inhoud van een raadsprogramma. Daarom is er een tussenstap ingebouwd: een bijeenkomst om beelden en verwachtingen te verkennen. Op basis hiervan is een procesvoorstel opgesteld dat is vastgesteld door het presidium. Het principe van het procesvoorstel is dat wordt gewerkt met twee ringen. Een eerste ring voor de inhoudelijk discussie over de onderwerpen en een tweede ring voor de afstemming van de resultaten.
Het proces is ondersteund door een ambtelijk ondersteuningsteam (coördinatie concern controller), een procesbegeleider en de griffier. Ter voorbereiding op het proces is gestart met een analyse van de verkiezingsprogramma’s. Dat maakte overeenkomsten en verschillen tussen de partijen duidelijk.
Op 17 maart zijn we plenair gestart, gevolgd door een start van de eerste ring, met vijf raadsleden als trekkers. Hierbij zijn twee raadstafels gevormd, een voor sociaal domein en een voor ruimtelijk domein. Op basis van de analyse van de verkiezingsprogramma’s is deze avond door de raadstafels een overzicht opgesteld met de thema’s waarmee de raad aan de slag wil gaan. Daarnaast is afgestemd dat het raadsprogramma wordt ingestoken als een soort verzameling van moties met opdrachten aan het college en uitspraken van de raad.
Op 4 april was de tweede avond voor de eerste ring raadstafels gepland. 29 raadsleden namen deel aan de raadstafels. Een intensieve werkbijeenkomst. Hiermee was voldoende input opgehaald om het concept raadsprogramma op te stellen. Op 14 april is het eerste concept van het raadsprogramma besproken met de tweede ring, een vertegenwoordiging van 26 raadsleden uit de raad.
Op die avond kwam naar voren dat, los van de inhoud, ook de werkwijze die deze raad ontwikkelde tijdens het maken van het programma, een goede basis biedt om op voort te bouwen. De raadsleden noemden het proces tot dan ‘constructief’, ‘open’, ‘verbindend’ en ‘gelijkwaardig’ maar ook met ‘schuring’ en een ‘kritische’ houding. En dat ondanks de tijdsdruk, die mensen ook wel voelden.
Naar aanleiding van de bijeenkomst van 14 april besloot het presidium een extra stap in te bouwen in het proces. De fracties werden in de gelegenheid gesteld om schriftelijk te reageren op het concept. De input gaf aanleiding voor het organiseren van een extra bijeenkomst met de tweede ring. Deze heeft plaatsgehad op 15 juni jl. Een groot deel van de door de fracties voorgestelde aanpassingen is overgenomen. Op 15 juni is ook nadrukkelijk stilgestaan bij het onderwerp Kernendemocratie. Kort na de ‘afschrijfsessie’ is het raadsprogramma aangeboden aan de raad. Dit met het oog op vaststelling in de raad van 7 juli 2022. De
stemverklaringen van de fracties worden later als bijlage toegevoegd.
De raad kijkt terug op een bijzonder en mooi proces waarin we samen hebben gebouwd aan dit raadsprogramma. Een speciaal woord van dank gaat uit naar de raadsleden die als trekkers hebben gefungeerd. Zij hebben als koplopers en wegvoorbereiders het raadsprogramma, samen met Marije van den Berg, de griffier en het ambtelijk ondersteuningsteam, de goede kant op geholpen. We zijn trots op het proces en het resultaat. We gaan er graag mee aan de slag! Voor u. In samenspel.